خرید خودرو
واتیکان در نمایشگاهی با عنوان «مرسدس بنز: یک قرن پاپموبیل»، مسیر تغییر خودروهای اختصاصی پاپ را به نمایش گذاشته است؛ مسیری که از لیموزین‌های تشریفاتی آغاز شد و به خودروهایی با اتاقک شفاف رسید. این نمایشگاه در سازه‌ای شیشهای نزدیک موزه پیناکوتک واتیکان برپا شده، میزبان هشت خودروی تاریخی است و تا ۳۱ ژانویه ۲۰۲۷ ادامه دارد.
همکاری مرسدس بنز و واتیکان از سال ۱۹۳۰ شروع شد. در این مدت، خودروساز آلمانی هم خودروهای مخصوص حضور پاپ در میان مردم را تأمین کرده و هم لیموزین‌هایی برای رفت‌وآمد تشریفاتی و جابه‌جایی مقامات ساخته است. مرور این خودروها نشان می‌دهد چگونه نیاز به دیده‌شدن پاپ، سهولت سوارشدن و پیاده‌شدن، آسایش و سپس حفاظت امنیتی، شکل و تجهیزات آن‌ها را تغییر داده است.
آغاز همکاری با نوربرگ ۴۶۰ و لنداولت 300d
نخستین فصل این همکاری با مرسدس بنز نوربرگ ۴۶۰ مدل ۱۹۳۰ و برای پاپ پیوس یازدهم رقم خورد. این لیموزین پولمان به موتور ۴.۶ لیتری هشت‌سیلندر خطی مجهز بود، اما وجه متمایز نسخه واتیکان را باید در کابین آن جست‌وجو کرد. فضای داخلی به‌طور گسترده بازطراحی شده بود و صندلی اختصاصی پاپ، روکش ابریشمی فاخر داشت. تزئینات سفارشی چوبی و فلزی، همراه با سقف منبت‌کاری‌شده، بر ماهیت تشریفاتی خودرو تأکید می‌کردند.
سی سال بعد، در ۱۹۶۰، مرسدس بنز 300d لنداولت در اختیار پاپ جان بیست‌وسوم قرار گرفت. لنداولت به بدنه‌ای گفته می‌شود که بخش عقب سقف آن قابلیت بازشدن دارد. فاصله محوری این خودرو از نسخه استاندارد بیشتر بود و شیشههای جانبی عقب کاملاً جدا می‌شدند تا مردم هنگام سخنرانی، دید بهتری به پاپ داشته باشند.
در 300d، دسترسی به کابین نیز مورد توجه قرار گرفته بود: با بازشدن درهای عقب، پله‌های ورود به‌صورت خودکار باز می‌شدند. صندلی مرکزی پاپ تنظیم برقی داشت و کنترل‌های تهویه مطبوع و ارتباط رادیویی در دسترس او قرار گرفته بودند. به این ترتیب، تغییرات خودرو فقط به ظاهر تشریفاتی محدود نمی‌شد.
دو پولمان دهه ۱۹۶۰ با مأموریت‌های متفاوت
در پاییز ۱۹۶۵، مرسدس بنز ۶۰۰ پولمان لنداولت به پاپ پل ششم تحویل داده شد. برای استفاده در واتیکان، درهای عقب این لیموزین عریض‌تر و سقف قسمت سرنشینان بلندتر شده بود. صندلی اختصاصی و قابل‌تنظیم پاپ نیز بخشی از تغییرات کابین محسوب می‌شد. سیستم سرمایشی پیشرفته و آیفون داخلی برای گفت‌وگوی مستقیم با راننده، دیگر تجهیزات این نسخه بودند.
دو سال بعد، در ۱۹۶۷ و همچنان در دوره پاپ پل ششم، لیموزین‌های 300SEL پولمان وارد ناوگان واتیکان شدند. طول آن‌ها نسبت به مدل‌های معمولی ۶۵ سانتی‌متر افزایش یافته بود و با ظرفیت شش نفر و درهای بزرگتر، برای رفت‌وآمد تشریفاتی مناسب بودند. بااین‌حال، مأموریت اصلی این خودروها برخلاف لنداولت‌های اختصاصی، بیشتر جابه‌جایی مهمانان و مقامات عالی‌رتبه واتیکان بود تا خود پاپ.
G کلاس چگونه شکل آشنای پاپموبیل را ساخت؟
مرسدس بنز 230G مدل ۱۹۸۰ نقطه تغییر مهمی در طراحی خودروهای پاپ بود. این خودرو برای سفر پاپ جان پل دوم به آلمان ساخته شد و به‌جای تکیه بر قالب لیموزین، از G کلاس با فاصله محوری کشیده استفاده میکرد. محفظه‌ای بلند و شفاف در عقب بدنه نصب شده بود تا هم پاپ را از باد و باران حفظ کند و هم امکان دیدن او برای جمعیت فراهم بماند.
رنگ سفید صدفی بدنه، تریم‌های طلایی و کابین سفید، ظاهر این 230G را مشخص می‌کردند. اتاقک شفاف، پاسخ متفاوتی به نیاز حضور در میان مردم بود: پاپ در فضایی محافظت‌شده در برابر شرایط جوی قرار می‌گرفت، بدون آنکه ارتباط بصری او با حاضران قطع شود.
پس از ترور ناموفق پاپ در سال ۱۹۸۱، حفاظت امنیتی اهمیت بیشتری پیدا کرد. مرسدس بنز نسخه دوم را بر پایه 230GE تولید کرد؛ خودروی مدل ۱۹۸۲ که کاملاً به زره ضدگلوله مجهز بود. تفاوت این دو نسخه مهم است: محفظه شفاف 230G اولیه برای محافظت در برابر آب‌وهوا معرفی شده بود، درحالی‌که نسخه بعدی با تجهیزات حفاظتی ضدگلوله ساخته شد.
S500 لنداولت؛ ادامه حضور لیموزین در کنار شاسی‌بلند
اگرچه خودروهای دوره پاپ جان پل دوم با G کلاس شناخته می‌شوند، مرسدس بنز ساخت لنداولت سنتی را کنار نگذاشت. در سال ۱۹۹۷، یک دستگاه S500 لانگ از سری اتاق ۱۴۰ به واتیکان تحویل داده شد. این خودرو، الگوی لیموزین با بخش عقب بازشو را در کنار پاپ‌موبیل‌های شاسی‌بلند حفظ میکرد.
سقف کروک S500 با سامانه الکتروهیدرولیک باز و بسته می‌شد و در قسمت عقب، صندلی بسیار بزرگ و راحتی برای پاپ در نظر گرفته شده بود. حضور این مدل در تاریخ همکاری دو طرف نشان می‌دهد که ورود اتاقک‌های شیشهای به معنای حذف کامل لیموزین‌های تشریفاتی نبود.
از ML430 تا ML500؛ اتاقک شفاف یکپارچه‌تر شد
در سال ۲۰۰۲، مرسدس بنز طرح محفظه شیشهای G کلاس را به کلاس M منتقل کرد. حاصل این تغییر، ML430 بود که اتاقک شفاف آن هماهنگ‌تر و یکپارچه‌تر با بدنه طراحی شده بود. پنجره‌های بزرگ اطراف صندلی پاپ قرار داشتند و رنگ بدنه نیز سفید صدفی بود. پاپ جان پل دوم نخستین بار در روز جهانی جوانان تورنتو ۲۰۰۲ از این خودرو استفاده کرد.
مرحله بعدی در دسامبر ۲۰۱۲ با تحویل یک دستگاه ML500 به واتیکان رقم خورد؛ خودرویی که پاپ بندیکت شانزدهم از آن استفاده کرد. در این نسخه، اتاقک شیشهای عقب بزرگتر شد تا ورود و خروج آسانتر باشد. افزایش ابعاد شیشه‌ها، دید مردم به پاپ را نیز بهبود می‌داد.
مرسدس بنز برای فضای داخلی ML500 طرح نورپردازی تازه‌ای در نظر گرفته بود. بنابراین، تغییرات این مدل تنها به اندازه اتاقک محدود نبود و فضای بخش عقب نیز بازنگری شد. در مقایسه با نمونه‌های اولیه، توجه به دسترسی، میدان دید و محیط داخلی سهم بیشتری در تکامل پاپموبیل پیدا کرده بود.
مرور مدل‌ها و تغییرات اصلی آن‌ها
جدول زیر، خودروهای مطرح‌شده در تاریخچه این همکاری را بر اساس سال و ویژگی متمایز هرکدام مرتب می‌کند. این مرور، تفاوت میان لیموزین‌های تشریفاتی، خودروهای حمل مقامات و پاپ‌موبیل‌های دارای اتاقک شفاف را روشن‌تر می‌سازد.
| مدل | سال | ویژگی یا کاربری شاخص |
|---|---|---|
| نوربرگ ۴۶۰ پولمان | ۱۹۳۰ | موتور ۴.۶ لیتری هشت‌سیلندر خطی و کابین سفارشی پیوس یازدهم |
| 300d لنداولت | ۱۹۶۰ | فاصله محوری بیشتر، شیشههای عقب جداشدنی و پله‌های خودکار |
| ۶۰۰ پولمان لنداولت | ۱۹۶۵ | درهای عقب عریض‌تر، سقف بلندتر و ارتباط داخلی با راننده |
| 300SEL پولمان | ۱۹۶۷ | ۶۵ سانتی‌متر طول بیشتر و ظرفیت شش نفر برای جابه‌جایی مهمانان و مقامات |
| 230G | ۱۹۸۰ | G کلاس کشیده با محفظه شفاف محافظ باد و باران |
| 230GE | ۱۹۸۲ | نسخه مجهز به زره ضدگلوله پس از ترور ناموفق ۱۹۸۱ |
| S500 لانگ لنداولت | ۱۹۹۷ | اتاق ۱۴۰ با سقف کروک الکتروهیدرولیک |
| ML430 | ۲۰۰۲ | انتقال اتاقک شفاف به کلاس M و استفاده در تورنتو |
| ML500 | ۲۰۱۲ | اتاقک بزرگتر، شیشههای وسیعتر و نورپردازی جدید |
فراتر از تفاوت ظاهری خودروهای پاپ
برای شناخت این خودروها، باید مأموریت هر مدل را در نظر گرفت. کابین تشریفاتی نوربرگ، دسترسی آسانتر در لنداولت‌ها، حفاظت ضدگلوله در 230GE و اتاقک بزرگتر ML500، هرکدام پاسخی به نیازی مشخص بودند. نمایشگاه واتیکان این روند را کنار هم قرار می‌دهد؛ روندی که در آن، حفظ امکان دیده‌شدن پاپ با الزامات آسایش، دسترسی و امنیت همراه شده است.
برای خریداران خودرو در بازار ایران نیز تناسب امکانات با نوع استفاده، معیار مهمی در انتخاب است. در خودروشاپ امکان خرید اقساطی خودرو کارکرده مدل ۱۳۹۰ به بالا، با شرایط منعطف و ضمانت معتبر تا سقف ۸۰۰ میلیون تومان فراهم است.
نظرات کاربران
نظرات کاربران