در میان خودروسازان آمریکایی موسوم به سه بزرگ یا Big Three، فورد بیش از هر رقیب دیگری به فضای صنعتی و طراحی اروپا نزدیک شد. توسعه فعالیتهای این شرکت در بازارهای اروپایی نیز در مقایسه با جنرالموتورز و کرایسلر، گستردهتر و موفقتر بود.
در دهههای گذشته، تعداد زیادی فورد کاپری وارد بازار ایران شد؛ اما امروزه بخش قابل توجهی از آن نمونهها دیگر وجود ندارند. کاپری برای بسیاری از علاقهمندان ایرانی، محصولی کمترشناختهشده است. این خودرو یک کوپه اسپرت متوسط با آرایش کابین 2+2 بود که از اواخر دهه 1960 میلادی، ترکیبی از هویت آمریکایی و مهندسی اروپایی را ارائه میکرد. کاپری را میتوان یکی از موفقترین پروژههای فورد برای بازار اروپا دانست.
در این مطلب خودروشاپ، یک دستگاه فورد کاپری نسل نخست با عنوان مارک 1 یا MK I مدل 1968 را بررسی میکنیم؛ خودرویی که تیمور ریشار، راننده باسابقه مسابقات اتومبیلرانی، کلکسیونر و متخصص بازسازی خودروهای کلاسیک، آن را با دقت بسیار زیاد به شرایطی نزدیک به روز نخست بازگردانده است.
فورد اروپا
فورد کاپری از سال 1968 تا 1986 در سه نسل با نامهای مارک 1، مارک 2 و مارک 3 تولید شد و مسئولیت توسعه و ساخت آن بر عهده بخش اروپایی فورد یا همان فورد اروپا بود. برای درک بهتر جایگاه این خودرو، باید با ساختار فعالیت فورد در قاره اروپا آشنا شویم.

فورد از نخستین خودروسازان آمریکایی بود که در دوران کلاسیک، همکاریهای گستردهای با شرکتهای اروپایی شکل داد. این همکاریها با مجموعههایی مانند لوتس، کازورث، لندروور، جگوار و استونمارتین، دامنه فنی و تجاری قابل توجهی پیدا کرد. نفوذ فورد در بازار اروپا به اندازهای بود که این شرکت در کشورهایی مانند انگلستان، آلمان، ایتالیا و رومانی، مجموعهها و برندهای وابستهای ایجاد کرد؛ مجموعههایی که هرکدام بر اساس نیاز بازار داخلی خود محصولاتی متفاوت میساختند.
در میان این کشورها، ارتباط فورد با صنعت خودروی انگلستان و شرکتهایی همچون لوتس، لندروور و کازورث اهمیت بیشتری داشت. به همین دلیل، بسیاری از محصولات ساختهشده در شعبه انگلیسی فورد به شهرت بینالمللی رسیدند و کاپری نیز یکی از شاخصترین نمونههای این رویکرد بود.
کاپری مارک 1؛ ماستنگ اروپایی
نسل اول کاپری با کد تجاری Mark I در فاصله سالهای 1968 تا 1973 به بازار آمد. طراحی این فستبک کوپه به فیلیپ تی. کلارک، طراح سابق جنرالموتورز و فورد، سپرده شد؛ فردی که در شکلگیری پروژههایی مانند ماستنگ و GT-40 نیز نقش داشت. کاپری با الهام غیرمستقیم از زبان طراحی ماستنگ، برای مشتریان اروپایی ساخته شد؛ با این تفاوت که تمرکز اصلی آن بر ابعاد جمعوجورتر، هندلینگ مناسب و سواری اسپرت بود. استفاده از پلتفرم فورد کورتینا، که در نسخهای با همکاری لوتس نیز شناخته میشد، پایه فنی تولد کاپری را فراهم کرد.

فورد کاپری نسل نخست 4280 میلیمتر طول، 1646 میلیمتر عرض و 1288 میلیمتر ارتفاع داشت و فاصله محوری آن به 2560 میلیمتر میرسید. طول خودرو بیش از 30 سانتیمتر کمتر از ماستنگ نسل اول بود، اما فرم کلی بدنه همچنان از کاپوت بلند، کابین نسبتاً عقبنشسته و نمای فستبک بهره میبرد. این تناسبات بعدها به یکی از الگوهای محبوب طراحی در میان خودروسازان آمریکایی و سپس برندهای ژاپنی، از جمله نیسان در خانواده سری Z، تبدیل شد.
کاپری از نظر ظاهری، به اندازه ماستنگ از فرم عضلانی خودروهای ماسلکار بهره نمیبرد و چهرهای سادهتر دارد. در نمای جلو دو چراغ مستطیلی درون جلوپنجرهای باریک دیده میشود و چراغهای عقب نیز طراحی چهارگوش و کمپیچیدگی دارند. سپرهای دو تکه و شیارهای تزئینی جانبی، جزئیات اصلی بدنه را کامل میکنند. در نمونه بازسازیشده تیمور ریشار، استفاده از دو مهشکن بزرگ، رینگهای مشکی براق مینیلایت ساخت انگلستان و ترکیب رنگ آبی روشن با نوارهای نارنجی، ظاهر خودرو را چشمگیرتر کرده است. این رنگبندی یادآور پوشش مشهور خودروهای مسابقهای فورد و تیم Gulf Racing است.

کابین کاپری برخلاف ظاهر بیرونی، شباهت قابل توجهی به فضای داخلی ماستنگ ندارد. داشبورد با رویکردی ساده و کاربردی طراحی شده و فرمان سهشاخه آن، برخلاف نمونههای چوبی و سوراخدار ماستنگ، ظاهری کاملاً ساده دارد. مقابل راننده دو نشانگر دایرهای بزرگ قرار گرفته است؛ یکی سرعت خودرو را نمایش میدهد و دیگری اطلاعات مربوط به میزان سوخت و دمای پیشرانه را در اختیار راننده میگذارد.

فورد کاپری در زمینه تجهیزات رفاهی، فاصله زیادی با مدلهای آمریکایی همدوره خود داشت. از امکاناتی مانند شیشهبرقی، تهویه مطبوع، قفل مرکزی، داشبورد چندبخشی و سانروف خبری نبود و رادیوپخش، مهمترین تجهیز قابل اشاره در کابین محسوب میشد. این سیستم در مجاورت مجموعه نشانگرها و کلیدهای کنترلی قرار داشت. صندلیهای عقب نیز با توجه به ابعاد خودرو و آرایش کوپه، فضای محدودی دارند و بیشتر برای کودکان یا سفرهای کوتاه مناسب هستند.
با این حال، ارزیابی کاپری باید با توجه به بازار هدف آن انجام شود. این خودرو برای مشتریان اروپا، استرالیا و آفریقا طراحی شده بود و هرچند در آمریکای شمالی نیز عرضه شد، مأموریت اصلیاش رقابت با کوپههای اروپایی اقتصادی بود. بنابراین سطح تجهیزات رفاهی محدود و توان فنی متوسط آن، در چارچوب قیمت و جایگاه محصول قابل توجیه است.
خودروشاپ پلتفرم تخصصی خرید و فروش خودرو است که در کنار معرفی و معامله خودرو، خدمات کارشناسی فنی و امکان خرید اقساطی بدون ضامن را نیز ارائه میکند؛ به همین دلیل خریداران خودروهای کلاسیک و مدلهای خاص میتوانند پیش از تصمیم نهایی، ارزیابی دقیقتری از وضعیت فنی و ارزش واقعی خودرو داشته باشند.
مشخصات فنی فورد کاپری
کاپری را باید کوپهای اروپایی دانست که از زبان طراحی آمریکایی استفاده میکرد. با وجود ظاهر اسپرت، مشخصات فنی نسل اول آن بیشتر بر سادگی، هزینه نگهداری مناسب و هماهنگی با نیاز بازار اروپا متمرکز بود. فورد برای این نسل، مجموعهای از موتورهای چهار سیلندر خطی و V4 با حجم 1.3 تا 2.0 لیتر، پیشرانههای V6 با حجم 2.0 تا 3.1 لیتر و در برخی بازارها موتور 5.0 لیتری V8 ویندزر را در نظر گرفت.

خودروی مورد بررسی از موتور 1.5 لیتری هشتسوپاپ تانوس V4 استفاده میکند. این پیشرانه با نسبت تراکم 9 به 1، توان تولید 74 اسببخار در دور موتور 5000 و گشتاور 125 نیوتونمتر در دور 3200 را دارد. انتقال نیرو از طریق جعبهدنده چهارسرعته دستی به محور عقب انجام میشود؛ البته گیربکس سهسرعته خودکار نیز بهصورت سفارشی قابل سفارش بود. اعداد اعلامشده در نگاه نخست چندان هیجانانگیز به نظر نمیرسند، اما وزن کمتر از یک تن، عملکرد خودرو را بهبود میدهد. کاپری با چنین ترکیبی میتوانست در حدود 10 ثانیه از حالت سکون به سرعت 100 کیلومتر بر ساعت برسد و حداکثر سرعتی نزدیک به 150 کیلومتر بر ساعت داشته باشد.

اگرچه فورد برای برخی بازارها، از جمله آفریقای جنوبی، نسخهای مجهز به موتور 5.0 لیتری V8 ویندزر با قدرت 210 اسببخار و گشتاور 400 نیوتونمتر عرضه کرد، اما بالاترین نسخه رسمی کاپری، مدل 3.1 لیتری V6 با کد RS3100 بود. این مدل برای هماهنگی با مقررات مسابقات آن دوره توسعه یافت و در تیراژی محدود به مشتریان عادی نیز فروخته شد. RS3100 توانایی تولید 150 اسببخار قدرت و 250 نیوتونمتر گشتاور را داشت و با شتاب صفر تا 100 کیلومتر بر ساعت حدود 7.3 ثانیه و حداکثر سرعت 200 کیلومتر بر ساعت، به یکی از ارزشمندترین نسخههای کلکسیونی کاپری تبدیل شد.
در بخش جلو، سیستم تعلیق کاپری از نوع مکفرسون استرات است و ترمزهای دیسکی دومداره و هواخنک وظیفه توقف چرخها را بر عهده دارند. محور عقب از نوع یکپارچه و فعال است و به فنرهای شمش مجهز شده؛ ساختاری که از نظر معماری شباهتهایی با سیستم تعلیق پیکان دارد. در عقب نیز ترمزهای کاسهای هواخنک به کار رفته است. این مجموعه در مقایسه با استانداردهای خودروهای اسپرت امروزی، چندان پیشرفته یا تهاجمی نیست، اما برای یک کوپه اقتصادی و سبکوزن اروپایی در دهه 1960، راهکاری قابل قبول و بادوام به شمار میآمد.


خرید اقساطی خودرو از خودروشاپ
اگر بودجهی نقدی کامل را ندارید، در خودروشاپ میتوانید خودرو را بهصورت اقساطی و بدون ضامن تهیه کنید. همهی خودروها پیش از تحویل، بدنه و فنی کارشناسی میشوند تا دقیقاً همان خودروی سالمی را بگیرید که ارزش قیمتش را دارد.




نظرات کاربران
نظرات کاربران